احوالپرسی و ادب · Salutări și politețe
واژگان پایه، اصطلاحات کلیدی و نکات کاربردی مرتبط با احوالپرسی و ادب در زبان رومانیایی به همراه معادلهای استاندارد فارسی و انگلیسی.
سلام گفتن
پس از این گام: میتواند در هر ساعت روز سلام کند
احوالپرسی رسمی و خنثی هنگام صبح (تا پیش از ظهر). ساختار: صفت مؤنث bună + اسم معرفه مؤنث dimineața.
سلام و احوالپرسی استاندارد و رسمی در طول روز (در برابر salut/bună که خودمانی هستند). ساختار: صفت مؤنث bună + اسم معرفه مؤنث ziua.
احوالپرسی استاندارد در هنگام عصر و غروب. ساختار: صفت مؤنث bună + اسم معرفه مؤنث seara.
خداحافظی هنگام خواب یا اواخر شب. برخلاف bună dimineața/ziua/seara که در آنها صفت پیش از اسم معرفه میآید، در noapte bună اسم نکره در ابتدا و صفت پس از آن میآید (وارونگی موصوف و صفت). هر چهار اسم مؤنث هستند، لذا در همه از bună استفاده میشود.
آرزوی حسن ختام هنگام خداحافظی در طول روز. اسم zi نکره است و صفت bună پس از آن آمده است.
بله، نه، خداحافظ
پس از این گام: میتواند گفتوگو را باز و بسته کند
خداحافظی استاندارد و رسمی (در برابر pa که غیررسمی و خودمانی است). معنای تحتاللفظی: تا دیدار دوباره.
خداحافظی کاملاً خودمانی و دوستانه میان دوستان و آشنایان نزدیک (در برابر la revedere که رسمی است).
ادب
پس از این گام: میتواند خواهش و تشکر کند، و رسمی را از خودمانی جدا کند
فرمول ادب رسمی با ضمیر احترامی vă (در برابر te rog خودمانی). ضمیر رسمی dumneavoastră با صیغهی جمع voi مطابقت میکند (vă rog = از شما خواهش میکنم).
فرمول ادب خودمانی برای درخواست از دوستان و افراد صمیمی (در برابر vă rog رسمی).
تشکر رسمی با ضمیر برایی vă و اول شخص مفرد mulțumesc. برای احترام به شخص مخاطب (dumneavoastră) از vă استفاده میشود.
صیغهی اول شخص جمع (ما) از فعل a mulțumi برای تشکر از طرف یک جمع یا خانواده.
پاسخ استاندارد و مؤدبانه به تشکر (Mulțumesc). ترکیب حرف اضافهی cu و اسم plăcere.
عذرخواهی
پس از این گام: میتواند عذرخواهی کند
اسم مؤنث که صورت جمع آن «scuze» مستقلاً به عنوان عذرخواهی و معذرتخواهی سریع به کار میرود.
عذرخواهی کوتاه و روزمره با استفاده از صورت جمع اسم scuză.
فرمول استاندارد برای ابراز تأسف و همدردی. ساختار: ضمیر برایی îmi + فعل سومشخص pare + قید rău (عیناً ذیل مدخل părea در فرهنگ لغت نقل شده است).
حالت چطور است
پس از این گام: میتواند احوالپرسی کند و جواب بدهد
قید حالت با کاربرد فراوان در پاسخهای احوالپرسی («Bine, mulțumesc») و تعارفات («Îmi pare bine»).
احوالپرسی رسمی یا خطاب به چند نفر با صیغهی دومشخص جمع faceți از فعل a face. ضمیر احترامی dumneavoastră نیز همواره فعل جمع میگیرد. در برابر Ce mai faci? خودمانی.
احوالپرسی غیررسمی و صمیمانه با صیغهی دومشخص مفرد faci (در برابر Ce mai faceți? رسمی). قید mai در اینجا نقش احوالپرسی دارد.
پاسخ متداول و مؤدبانه به احوالپرسیهای Ce mai faci? و Ce mai faceți?. ترکیب قید bine و صیغهی اول شخص mulțumesc.
معرفی خود
پس از این گام: میتواند خودش را معرفی کند — اولین گفتوگوی کامل
اسم مؤنث که در لوکوسیون «cu plăcere» (خواهش میکنم / با کمال میل) به کار میرود.
پرسش رسمی دربارهی نام با ضمیر vă و صیغهی دومشخص جمع numiți از فعل a numi. ضمیر احترامی dumneavoastră صیغهی جمع میگیرد، حتی وقتی با یک نفر حرف میزنید.
فرمول استاندارد و مؤدبانه برای معرفی نام خود با ضمیر انعکاسی mă و صیغهی اولشخص مفرد numesc از فعل a numi.
عبارت رایج هنگام آشنایی و معرفی به معنای «خوشوقتم». ساختار: ضمیر برایی îmi + فعل سومشخص pare + قید bine (ذیل مدخل părea در فرهنگ لغت).
واژههای پشت این عبارتها
پس از این گام: میتواند ببیند این عبارتها از چه ساخته شدهاند
صفت پایه با معنای «خوب». صورت مؤنث مفرد آن «bună» در بیشتر احوالپرسیهای روزانه به کار میرود.
صورت مؤنث مفرد صفت bun. در احوالپرسیها پیش یا پس از اسم مؤنث میآید: bună dimineața، bună ziua، bună seara، noapte bună.
قید منفی که در ترکیب با فعل părea عبارت عذرخواهی و تأسف «Îmi pare rău» (متأسفم) را میسازد.
قید احوالپرسی و تفضیلی در عبارتهایی چون Ce mai faci?. همنگاشت با نام ماه مه، ولی واژهی مستقلی است و رابطهی صرفی با آن ندارد.
اسم خنثی (salutul / saluturi) که طبق تعریف فرهنگ لغت به صورت ندایی به عنوان سلام و درود غیررسمی (Salut!) نیز به کار میرود.
صوت خداحافظی غیررسمی و صمیمانه میان دوستان و آشنایان نزدیک.
اسم مؤنث با ریشهی فعلی که در لوکوسیون خداحافظی رسمی «la revedere» (تا دیدار بعد) به کار میرود.
